Bionerga gaat in Beringen ook afval sorteren

26 oktober 2019 - In Houthalen had Bionerga al een biostoomcentrale, in Beringen bouwen ze een nieuwe. Maar het bedrijf wil meer. Meer sorteren, meer recycleren, en meer lokaal verwerken. “We willen onze plastics niet naar China transporteren, we willen dat die hier grondstoffen worden voor lokale bedrijven.”

Bionerga houdt zich als afvalbedrijf van de Limburgse gemeenten in Houthalen traditioneel bezig met afvalverbranding, op vijf andere sites in Limburg met compostering. Met Biosort gaat het bedrijf een stap verder dan de pure afvalverwerking: voortaan gaat het afval nu ook aan de bron sorteren. 

“We gaan sorteren als voorbereiding op recyclage zodat de nuttige materialen uit het afval gehaald kunnen worden”, zegt algemeen directeur Philip Peeters van Bionerga. “We kijken ook naar Limburgse bedrijven om lokaal te recycleren en zo de materialencirkel te sluiten. Voor ons wordt het iets complexer omdat we meer stromen uit het afval willen halen, maar voor de burger wordt het makkelijker. Die kan bijvoorbeeld meer soorten plastic in de blauwe p+md-zak steken.”

Op energievlak ziet Bionerga een toekomst in meer efficiëntie en in decentrale productie. “Ook in de toekomst zullen we energie en grondstoffen nodig hebben. Afval is een bron van nieuwe materialen of van nieuwe energie. Maar burgers of gemeentes kunnen dat proces niet alleen aansturen. Wij hebben de schaalgrootte om dat in de provincie wel te doen. We willen onze plastics niet naar China transporteren, we willen dat die hier opgewerkt worden als nieuwe grondstoffen voor lokale bedrijven.” 

200.000 ton afval per jaar

De bouw van de biostoomcentrale op industrieterrein Ravenshout in Beringen zit ondertussen in de laatste rechte lijn. De nieuwe installatie kan jaarlijks 200.000 ton huishoudelijk afval verbranden, dubbel zoveel als de oven in Houthalen. “Onze biostoomcentrale moet ten laatste einde maart volgend jaar operationeel zijn”, zegt Philip Peeters. “In november kan een deel van onze administratieve medewerkers al zijn intrek nemen in het nieuwe kantoorgebouw. We starten dan ook met het testen van de bekabeling en sensors. In januari worden de betonnen ovenonderdelen stilaan opgewarmd en einde maart 2020 zijn we volledig operationeel.”

Blijft er na al de sorteerinspanningen nog wel genoeg restafval over voor de nieuwe verbrandingsinstallatie? “Alles wordt in de toekomst nog meer opgesplitst, maar op dit moment wordt in Limburg ook al veel gesorteerd. Er zijn gemeenten die zachte plastics in een gele zak ophalen en veel mensen brengen hun plastics zelf naar het containerpark. Wij blijven ook streven naar een vermindering van het restafval door nog meer verschillende zakken voor afvalsoorten aan te bieden waar de burger kan uit kiezen. Maar wees gerust, er is meer dan voldoende huishoudelijk restafval om de centrale gevoed te krijgen. We hebben voor onze centrale in Beringen al klanten moeten weigeren.”

De nieuwe biostoomcentrale heeft volgens Pee­ters een maximale energie-efficiëntie met minimale impact op de omgeving en milieu. “In Houthalen halen we met een capaciteit van 100.000 ton 5 megawatt aan energieopbrengst. In Beringen zullen we met 200.000 ton bijna 25 megawatt elektrisch vermogen realiseren Dat is vijf keer zoveel energieopbrengst met de dubbele capaciteit.”

Alle zakken in één vuilniskar

Beringen wordt ook de nieuwe locatie voor de sortering van de verschillende afvalzakken en de fracties in de blauwe p+md-zak. 80 à 90 procent van het afval dat aan huis wordt opgehaald, zal straks in Beringen verwerkt of gesorteerd worden.

“Met Biosort hebben we een aanvraag ingediend om een tweeledige installatie te bouwen in Beringen: enerzijds het sorteren van de optimo-zakken, anderzijds het uit elkaar halen van p+md-afval.”

Optimo is het proefproject dat Limburg.net in 2016 startte in Lommel waar alle afvalzakken op dezelfde dag met één vuilniswagen worden opgehaald. In een hal worden de zes verschillende zakken (huisvuil, pmd, groenafval, zacht plastic, textiel en keukenafval) dan manueel gesorteerd en van daaruit naar de verwerking gebracht.

“Als Limburg.net beslist om het optimoproject over meerdere gemeenten uit te rollen, kunnen we de zakken niet langer manueel sorteren zoals we dat in Lommel doen. Dan gaan we automatisch sorteren en daarvoor moeten we technisch klaar staan”, aldus Peeters. “We willen een installatie bouwen die tot zeven fracties op kleur kan sorteren. De zakken met restafval kunnen dan al direct in de biostoomcentrale.” 

De installatie wordt geraamd op 10 miljoen euro en zal een tiental jobs opleveren. Midden 2021 moet ze operationeel zijn.

De nieuwe blauwe zak

De organisatie Fost Plus die namens de verpakkingsindustrie de blauwe pmd-zak in het leven heeft geroepen, is zoals bekend begonnen met de uitrol van de p+md-zak. In de nieuwe blauwe zak mogen naast plastic flessen en flacons, metaalverpakkingen en drankkartons ook botervlootjes, zachte plastics en potjes en tubes. In 2021 wordt de nieuwe blauwe zak ook ingevoerd in Limburg. In Willebroek en Evergem komen er nieuwe sorteerinstallaties. In Limburg zal dat gebeuren bij Bio­nerga in Beringen. “Zo’n pmd-zak weegt niets. Het is weinig zinvol om ‘lucht’ zo ver te gaan vervoeren. Omdat de huidige sorteerinstallatie van Renewi in Houthalen niet in staat is de 14 fracties uit de nieuwe blauwe zak te sorteren, gaan we in Beringen een nieuwe installatie bouwen voor het Limburgse pmd.”

Bionerga heeft een vergunning gevraagd voor een installatie die jaarlijks 20.000 ton pmd kan sorteren. De kostprijs wordt geschat op 20 miljoen euro en het aantal jobs op een 20 à 30-tal.

Lokaal hout voor lokale energie

De afvaloven in Houthalen wordt straks overbodig als de nieuwe biostoomcentrale in Beringen operationeel is. Maar de installaties die 35 jaar lang het Limburgse huisvuil verbrand hebben, worden aangepast om over te schakelen op houtachtige biomassa. Bionerga heeft een omgevingsvergunning aangevraagd om jaarlijks 55.000 ton niet-verontreinigd houtafval te verbranden in Houthalen. Het hout komt van de Limburgse recyclageparken en van de compostering van Bionerga. Nu wordt dat afval nog in West-Vlaanderen en Wallonië verwerkt. Met de warmte van de biomassacentrale blijft men in Houthalen ook het slib van Aquafin drogen.

Bij de centrale in Houthalen gaat Bionerga een proefinstallatie bouwen om houtchips te vergassen. “Samen met Regionaal Landschap Lage Kempen willen wij met ons biomassaplein een meerwaarde geven aan het houtafval dat van de houtkanten komt. Bedoeling is daarmee decentraal warmte en energie te produceren in de gemeenten zelf. We willen dat alle Limburgse gemeenten van onze kennis en capaciteit gebruik kunnen maken om hun energiehuishouding te verduurzamen.”

In heel wat Limburgse gemeenten zijn er plannen om scholen, zwembaden of andere publieke gebouwen met hout te verwarmen in plaats van met fossiele brandstoffen als gas of olie. Het komt er volgens Peeters vooral op aan de juiste kwaliteit van houtsnippers te gebruiken. “In Houthalen willen we snippers maken met de juiste kwaliteit op het vlak van vocht en asgehalte. We bouwen daarvoor een installatie om het hout op efficiënte wijze te kunnen drogen en zeven.”

Midden volgend jaar moet het biomassaplein met de technische installatie operationeel zijn. Die houtchips kunnen de gemeenten dan in hun installaties gebruiken om warmte en elektriciteit te maken. “Voor ons is het belangrijk dat het om lokaal hout gaat van duurzame oorsprong. Bomen groeien sowieso en je moet het hout beheren. Vroeger deden de boeren dat zelf om hun kachel te stoken. Dat valt weg waardoor de bomen nu te groot zijn om nog van historische landschappen te kunnen spreken. Daarom wil Regionaal Landschap aan houtkantenbeheer doen. Ook om bossen gezond te houden, moet er regelmatig hout uit gehaald worden. We willen geen schepen hout uit Canada, maar richten ons op lokaal hout voor lokale energieproductie. Dat willen we in gecontroleerde omstandigheden verwerken, zodat er ook weinig problemen zijn met milieukwesties zoals fijnstof.”

Samen met Nuhma gaat Bionerga ook de gemeenten bijstaan om de juiste technische installaties neer te zetten voor centrale warmtenetten. “We kijken op dit moment bijvoorbeeld naar de ontwikkeling van een warmtenet ter hoogte van het Provinciehuis. Met zwembad Dommelslag in Pelt zijn er gesprekken. Ook in Hechtel-Eksel, Houthalen-Helchteren en Kortessem zijn er initiatieven. Grote uitdaging is de juiste installatie en brandstof. Daarin willen we de gemeenten ontzorgen, zodat ze hetzelfde comfort krijgen als nu met een gas- of mazoutketel. Wij hebben 24 uur op 24 technici paraat die ook decentrale energie-installaties kunnen monitoren.”

Bron: Het Belang van Limburg